ಪ್ರಕೃತಿಯನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸಿ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಬೆಳೆಸಿದ ಸೆಬು ಮಾಡೆಲ್

ತಿರುಗನ ಕನಸು

ನಾನು ಎರಡು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ, ಫಿಲಿಪ್ಪೈನ್ಸ್‌ನ ನೀಲಿ ಸಾಗರದ ನಡುವೆ ಹರಡಿರುವ ‘ಸೆಬು’ (Cebu) ದ್ವೀಪಕ್ಕೆ ಹೋಗಿದ್ದೆ. ಸೆಬು ಹಾಗೂ ಅದರ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಕರಾವಳಿ ತೀರಗಳು ಪ್ರಕೃತಿಯ ಅಪ್ರತಿಮ ಕೊಡುಗೆಗಳಾಗಿವೆ. ತನ್ನ ಬೆಳ್ಳಿಯಂಥ ಮರಳಿನ ತೀರಗಳು, ಸ್ಪಟಿಕದಷ್ಟು ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಸಮುದ್ರ ನೀರು ಮತ್ತು ಹಸಿರಿನಿಂದ ಕಂಗೊಳಿಸುವ ಪ್ರಕೃತಿಯ ದೃಶ್ಯಗಳಿಂದಾಗಿ ಇದು ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತದ ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು ತನ್ನತ್ತ ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತದೆ. 'ಕ್ವೀನ್ ಸಿಟಿ ಆಫ್ ದಿ ಸೌತ್' ಎಂದೇ ಖ್ಯಾತಿ ಪಡೆದಿರುವ ಈ ದ್ವೀಪ ಸಮೂಹದ ಪ್ರದೇಶವು ಕೇವಲ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸೌಂದರ್ಯಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ತನ್ನ ಸಮೃದ್ಧ ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ರೋಮಾಂಚಕ ಜಲಸಾಹಸ ಕ್ರೀಡೆಗಳಿಗೂ ವಿಶ್ವವಿಖ್ಯಾತವಾಗಿದೆ.

ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ, ಈ ದ್ವೀಪದ ಸೌಂದರ್ಯ ಬಾಯಿಂದ ಬಾಯಿಗೆ ಹರಡಿ ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ವ್ಯಾಪಿಸಿತು. ಪ್ರಪಂಚದ ಮೂಲೆ ಮೂಲೆಗಳಿಂದ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಪ್ರವಾಸಿಗರು, ಈಜುಕೋರರು ಮತ್ತು ಪ್ರಕೃತಿ ಪ್ರೇಮಿಗಳು ಇಲ್ಲಿಗೆ ದಾಂಗುಡಿಯಿಡಲು ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಹೊಟೇಲ್‌ಗಳು, ರೆಸಾರ್ಟ್‌ಗಳು, ರೆಸ್ಟೋರೆಂಟ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ನೌಕಾ ಉದ್ಯಮಗಳು ಹಠಾತ್ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಕಂಡವು. ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮವು ಸ್ಥಳೀಯ ಜನರಿಗೆ ಮತ್ತು ಫಿಲಿಪ್ಪೈನ್ಸ್‌ ದೇಶದ ಆರ್ಥಿಕತೆಗೆ ಕೋಟಿಗಟ್ಟಲೆ ಆದಾಯ ತಂದುಕೊಟ್ಟಿತು. ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಬರುವ ಪ್ರವಾಸಿಗರ ಸಂಖ್ಯೆ ಗಗನಕ್ಕೇರಿ, ದ್ವೀಪವು ಅತ್ಯಂತ ಜನನಿಬಿಡ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣವಾಗಿ ಬದಲಾಯಿತು. ಇಲ್ಲಿಗೆ ಯಾವ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಬರಲಾರಂಭಿಸಿದರೆಂದರೆ, ಈ ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ, ನೇರ ವಿಮಾನಯಾನ ಆರಂಭಿಸಲಾಯಿತು.

ಇದನ್ನೂ ಓದಿ: ಚಿಕ್ಕ-ಪುಟ್ಟ ದೇಶಗಳಿಂದ ಕಲಿಯಬಹುದಾದ ಟೂರಿಸಂ ಪಾಠಗಳೇನು?

ಆದರೆ, ಈ ಅತಿಯಾದ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯೇ ದ್ವೀಪಕ್ಕೆ ಶಾಪವಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿತು. ಅನಿಯಂತ್ರಿತ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ, ಮಿತಿಮೀರಿದ ಕಟ್ಟಡಗಳ ನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ಸರಿಯಾದ ತ್ಯಾಜ್ಯ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಅಭಾವದಿಂದಾಗಿ ದ್ವೀಪದ ಪರಿಸರ ಸಮತೋಲನವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕೆಡಲಾರಂಭಿಸಿತು. ಸುಂದರ ತೀರಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಹಾಗೂ ಇತರ ಕಸದ ರಾಶಿಗಳು ಬೀಳಲಾರಂಭಿಸಿದವು. ಸಮುದ್ರದ ತೀರದಲ್ಲಿದ್ದ ಹೊಟೇಲ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಉದ್ಯಮಗಳ ರಾಸಾಯನಿಕ ತ್ಯಾಜ್ಯಗಳು ಸರಿಯಾದ ಸಂಸ್ಕರಣೆಯಿಲ್ಲದೇ ನೇರವಾಗಿ ಶುದ್ಧ ನೀರಿಗೆ ಸೇರ್ಪಡೆಯಾಗತೊಡಗಿದವು. ಇಡೀ ದ್ವೀಪ ಗಬ್ಬು ನಾರುವಂತಾಯಿತು. ದ್ವೀಪದ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಆಕರ್ಷಣೆಯಾಗಿದ್ದ ಹವಳದ ದಿಬ್ಬಗಳು (Coral Reefs) ಮತ್ತು ಸಮುದ್ರದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಜೀವಿಗಳು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಹಾನಿಗೊಳಗಾದವು. ಮೋಟಾರು ದೋಣಿಗಳ ಅತಿಯಾದ ಸದ್ದು, ಕಲುಷಿತ ನೀರು ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಸಿಗರ ನೂಕುನುಗ್ಗಲಿನಿಂದಾಗಿ ಬಣ್ಣಬಣ್ಣದ ಮೀನುಗಳು ಹಾಗೂ ಅಪರೂಪದ ಕಡಲ ಜೀವಿಗಳು ತಮ್ಮ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಆವಾಸಸ್ಥಾನವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳತೊಡಗಿದವು. ಒಮ್ಮೆ ಹರಳುಗಳಂತೆ ಮಿನುಗುತ್ತಿದ್ದ ಅಪರೂಪದ ಜಲಚರ ಪ್ರಪಂಚವು ದಿನದಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ ತನ್ನ ಕಾಂತಿಯನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡು ನಿಃಸತ್ವವಾಗತೊಡಗಿತು.

ಪರಿಸರದ ಈ ಭೀಕರ ವಿನಾಶವನ್ನು ಕಂಡು ಕಳವಳಗೊಂಡ ಸರಕಾರ, ಪರಿಸರ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಪ್ರೇಮಿಗಳು ತಕ್ಷಣದ ಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಮುಂದಾದರು. ನಿಸರ್ಗವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಿನಾಶದ ಅಂಚಿನಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಲು ದ್ವೀಪಕ್ಕೆ ಪ್ರವಾಸಿಗರ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಷೇಧಿಸುವ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಹಾಗೂ ದಿಟ್ಟ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಅಲ್ಲಿನ ಸರಕಾರ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿತು. ದ್ವೀಪವನ್ನು ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಮುಚ್ಚಿ, ಸಂಪೂರ್ಣ ಪುನರುಜ್ಜೀವನ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ (Rehabilitation Drive) ಕೈಗೊಳ್ಳಲು ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಯಿತು. ಬೇರೆ ದಾರಿಯೇ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಈ ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಅಷ್ಟು ಸುಲಭವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಕಾರಣ ಆ ದ್ವೀಪದ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ ಹತ್ತಾರು ಸಾವಿರ ಜನ ಬದುಕು ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಇದು ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಆಧಾರಿತ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಗೆ ಭಾರಿ ಆರ್ಥಿಕ ನಷ್ಟ ತಂದರೂ, ದ್ವೀಪದ ಭವಿಷ್ಯಕ್ಕೆ ಇದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ ಮತ್ತು ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ದ್ವೀಪವನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಬಂದ್ ಮಾಡಿದಾಗ, ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮವನ್ನೇ ನೆಚ್ಚಿಕೊಂಡಿದ್ದ ನಾವಿಕರು, ಗೈಡ್‌ಗಳು ಹಾಗೂ ಸಣ್ಣ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳ ಬದುಕು ಕಷ್ಟವಾಯಿತು. ಆದರೆ, ಸರಕಾರವು ಅವರಿಗೆ ಪರ್ಯಾಯ ಉದ್ಯೋಗವಾಗಿ ದ್ವೀಪ ಸ್ವಚ್ಛತೆ ಮತ್ತು ಹವಳಗಳ ಮರುನೆಡುವಿಕೆಯ (Coral Planting) ಕೆಲಸ ನೀಡಿ ಸತತ ವೇತನ ನೀಡಿತು. ಇದರಿಂದಾಗಿ, ಮೊದಲು ಪ್ರವಾಸಿಗರಿಗೆ ಕೇವಲ ದೋಣಿ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದ ಸ್ಥಳೀಯರು, ಇಂದು 'ಪರಿಸರದ ಕಾವಲುಗಾರರು' (Eco-Warriors) ಆಗಿ ಬದಲಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ದ್ವೀಪಕ್ಕೆ ಪ್ರವಾಸಿಗರ ಆಗಮನ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಂತ ತಕ್ಷಣ, ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಹಬ್ಬಿದ್ದ ಶಬ್ದ ಮಾಲಿನ್ಯವು ಮಾಯವಾಗಿ ಇಡೀ ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ಪ್ರಶಾಂತತೆ ಆವರಿಸಿತು. ಮಾನವನ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಂತಾಗ, ಪ್ರಕೃತಿಯು ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ ಗುಣಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ (Self-healing) ಅದ್ಭುತ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿತು. ತೀರದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಿ ನೋಡಿದರಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದಿದ್ದ ಕಸದ ರಾಶಿಗಳನ್ನು ಯಂತ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ತೆಗೆದುಹಾಕಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿ ಅನಧಿಕೃತವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದ್ದ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ತೆರವುಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. ಸರಕಾರವು ಪರಿಣಿತ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು, ಪರಿಸರವಾದಿಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಸ್ವಯಂಸೇವಕರ ಬೃಹತ್ ಪಡೆಯೊಂದಿಗೆ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ಸ್ವಚ್ಛತಾ ಅಭಿಯಾನವನ್ನು ನಡೆಸಿತು. ದ್ವೀಪದ ಒಳಚರಂಡಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಆಧುನೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ ಹಾನಿಕಾರಕ ತ್ಯಾಜ್ಯಗಳು ಹಾಗೂ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಸೇರದಂತೆ ಅತ್ಯಂತ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಲಾಯಿತು. ತೀರಪ್ರದೇಶದ ಮರಳನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸಿ, ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸಸ್ಯವರ್ಗವನ್ನು ಮರುಸೃಷ್ಟಿಸುವ ಕೆಲಸಗಳು ರಾತ್ರಿ-ಹಗಲೆನ್ನದೇ ನಿರಂತರವಾಗಿ ನಡೆದವು.

ಕೆಲವೇ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ವಿಸ್ಮಯಕಾರಿ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಕಂಡುಬಂದವು. ಕಲುಷಿತಗೊಂಡಿದ್ದ ಸಮುದ್ರದ ನೀರು ಮತ್ತೆ ಹರಳುಗಳಂತೆ ಪಾರದರ್ಶಕವಾಯಿತು. ನಾಶವಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಹವಳದ ದಿಬ್ಬಗಳು ಮತ್ತೆ ಹೊಸ ಜೀವವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡು ಬೆಳೆಯಲು ಆರಂಭಿಸಿದವು. ದ್ವೀಪದಿಂದ ದೂರ ಓಡಿಹೋಗಿದ್ದ ದೈತ್ಯ ತಿಮಿಂಗಿಲ ಶಾರ್ಕ್‌ಗಳು, ಅಪರೂಪದ ಕಡಲಾಮೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಾವಿರಾರು ಜಾತಿಯ ಬಣ್ಣಬಣ್ಣದ ಮೀನುಗಳು ಮತ್ತೆ ತಮ್ಮ ಹಳೆಯ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಮನೆಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿದವು. ದ್ವೀಪವನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಹಾಗೂ ಪ್ರವಾಸಿಗರಿಗೆ ಮತ್ತೆ ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸುವ ಮೊದಲು, ಆಡಳಿತ ಮಂಡಳಿಯು ಹೊಸ ಮಾದರಿಯ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ನಿಯಮಾವಳಿಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಿತು. ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ದ್ವೀಪಕ್ಕೆ ದಿನಕ್ಕೆ ಇಷ್ಟೇ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಪ್ರವಾಸಿಗರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಪ್ರವೇಶ ನೀಡಲಾಗುವುದು ಎಂಬ ದೈನಂದಿನ ಮಿತಿಯನ್ನು ಹೇರಲಾಯಿತು. ಏಕ ಬಳಕೆಯ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಷೇಧಿಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಮತ್ತು ಹೊಟೇಲ್ ಮಾಲೀಕರು ನಿಸರ್ಗದ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.

ಹಲವು ತಿಂಗಳುಗಳ ಕಠಿಣ ಶ್ರಮ, ಶಿಸ್ತು ಮತ್ತು ಪುನರುಜ್ಜೀವನದ ನಂತರ ದ್ವೀಪವು ತನ್ನ ನೂತನ, ಹೊಸ ಅವತಾರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಪಂಚಕ್ಕೆ ಮತ್ತೆ ಬಾಗಿಲು ತೆರೆಯಿತು. ಮತ್ತೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಮುಕ್ತವಾದಾಗ ದ್ವೀಪವು ಮೊದಲಿಗಿಂತಲೂ ಸಾವಿರ ಪಟ್ಟು ಸುಂದರವಾಗಿ, ಶುಚಿಯಾಗಿ ಮತ್ತು ಜೀವಕಳೆಯಿಂದ ಕಂಗೊಳಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತದ ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಈ ಪ್ರಕೃತಿ ಕ್ರಾಂತಿಯನ್ನು ಕಂಡು ವಿಸ್ಮಯಗೊಂಡರು ಮತ್ತು ಫಿಲಿಪ್ಪೈನ್ಸ್‌ ಆಡಳಿತದ ಕಠಿಣ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಮುಕ್ತಕಂಠದಿಂದ ಶ್ಲಾಘಿಸಿದರು. ಈ ಘಟನೆಯು ಕೇವಲ ಫಿಲಿಪ್ಪೈನ್ಸ್‌ಗೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ ಇಡೀ ಜಗತ್ತಿಗೆ ಒಂದು ಮಹತ್ವದ ಪಾಠವಾಯಿತು. ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ (Sustainable Tourism) ಎಂದರೆ ಏನು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಈ ದ್ವೀಪದ ಪುನರುಜ್ಜೀವನವು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿತು. ಕ್ಷಣಿಕ ಆರ್ಥಿಕ ಲಾಭಕ್ಕಿಂತಲೂ ಚಿರಂತನವಾದ ಪ್ರಕೃತಿಯ ರಕ್ಷಣೆ ಪ್ರಮುಖವಾದದ್ದು ಎಂಬುದನ್ನು ಇದು ಜಗತ್ತಿಗೆ ಸಾರಿತು. ಸ್ಥಳೀಯ ಜನರು ಸಹ ಪರಿಸರ ಪ್ರಜ್ಞೆಯನ್ನು ಮೈಗೂಡಿಸಿಕೊಂಡು ದ್ವೀಪದ ಕಾವಲುಗಾರರಾಗಿ ಬದಲಾದರು.

ಈಗ ಸೆಬುಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವ ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಜಗತ್ತಿನ ಎಲ್ಲೂ ಇಲ್ಲದ ಕೆಲವು ವಿಶಿಷ್ಟ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸಲೇಬೇಕು. ಹವಳದ ದಿಬ್ಬಗಳಿಗೆ ಹಾನಿ ಮಾಡುವ ಕೆಮಿಕಲ್ ಹೊಂದಿರುವ ಸಾಮಾನ್ಯ 'ಸನ್‌ಸ್ಕ್ರೀನ್' ಹಚ್ಚಿಕೊಂಡು ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ ಇಳಿಯುವುದನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಷೇಧಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಬಳಸುವ ಸನ್‌ಸ್ಕ್ರೀನ್‌ನಲ್ಲಿ 'ಆಕ್ಸಿಬೆಂಜೋನ್' ಮತ್ತು 'ಆಕ್ಟಿನೋಕ್ಸೇಟ್' ನಂಥ ಹಾನಿಕಾರಕ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಸಮುದ್ರಕ್ಕಿಳಿದಾಗ ಈ ಕೆಮಿಕಲ್‌ಗಳು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಕರಗಿ ಹವಳದ ದಿಬ್ಬಗಳ ಜೈವಿಕ ಕ್ರಿಯೆಗೆ ಧಕ್ಕೆ ತರುತ್ತವೆ. ಇದನ್ನು ತಡೆಯಲು, ಕೇವಲ ಹವಳಗಳಿಗೆ ಸುರಕ್ಷಿತವಾದ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸನ್‌ಸ್ಕ್ರೀನ್‌ಗಳ ಬಳಕೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಅವಕಾಶ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಬಾಟಲಿ ಅಥವಾ ಕವರ್‌ಗಳನ್ನು ದ್ವೀಪಕ್ಕೆ ಒಯ್ಯುವಂತಿಲ್ಲ. ಪ್ರವಾಸಿಗರು ತಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಮರುಬಳಕೆ ಮಾಡಬಹುದಾದ ಗಾಜು ಅಥವಾ ಸ್ಟೀಲ್ ನೀರಿನ ಬಾಟಲಿಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ತರಲು ಅನುಮತಿಸಲಾಗಿದೆ. ದ್ವೀಪದ ವಿಸ್ತೀರ್ಣಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ದಿನಕ್ಕೆ ಇಷ್ಟೇ ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಮಾತ್ರ ಬರಬೇಕು ಎಂಬ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ನಿಯಮವಿದೆ. ಮುಂಗಡ ಬುಕಿಂಗ್ ಮಾಡಿದ ನಿಗದಿತ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಪ್ರವಾಸಿಗರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಪ್ರವೇಶ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಫಿಲಿಪ್ಪೈನ್ಸ್‌ನ ಸೆಬು ದ್ವೀಪವು ಕೇವಲ ಪ್ರವಾಸಿಗರ ಸ್ವರ್ಗವಾಗಿರದೆ, ಪ್ರಕೃತಿಯನ್ನು ಹೇಗೆ ಪೂಜಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ರಕ್ಷಿಸಬೇಕು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಭಾಷ್ಯ ಬರೆದಿದೆ. ದ್ವೀಪಕ್ಕೆ ಹೆಜ್ಜೆ ಇಡುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಸ್ಥಳೀಯರು ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು 'ಮಾಬುಹಯ್' (ಸುಸ್ವಾಗತ ಮತ್ತು ಚಿರಾಯುವಾಗಿರಿ) ಎಂಬ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಶುಭಾಶಯದೊಂದಿಗೆ ಸ್ವಾಗತಿಸುತ್ತಾರೆ. ದ್ವೀಪದ ಪ್ರಕೃತಿ ಸೌಂದರ್ಯಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿನ ಸಮುದ್ರ ದೇವತೆಗೆ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಸೂಚಕವಾಗಿ ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಸಹ ಭೂಮಿಗೆ ಹಾಗೂ ಪ್ರಕೃತಿಗೆ ಗೌರವಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಮಾನವ ಮತ್ತು ನಿಸರ್ಗದ ನಡುವಿನ ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ಕಳೆದು, ನಾವು ಈ ಭೂಮಿಯ ಅತಿಥಿಗಳು ಮಾತ್ರ ಎಂಬ ಭಾವನೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಲ್ಲೂ ಜಾಗೃತಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಪ್ರಕೃತಿಯನ್ನು ಕೇವಲ ಆನಂದಿಸುವ ವಸ್ತುವಾಗಿ ನೋಡದೇ, ಅದಕ್ಕೊಂದು ಜೀವ ಮತ್ತು ಗೌರವವಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಈ ನಮಸ್ಕಾರ ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ.

ದ್ವೀಪಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವ ಪ್ರತಿ ಪ್ರವಾಸಿಗನೂ ಸ್ಥಳೀಯ 'ಇಕೋ-ವಲಯಗಳಲ್ಲಿ' ಅಥವಾ ಕರಾವಳಿ ತೀರಗಳಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ ಒಂದು ಸಸಿ ಅಥವಾ ಮ್ಯಾಂಗ್ರೋವ್ (ಚೌಗು ಸಸ್ಯ) ಗಿಡವನ್ನು ನೆಡುವುದು ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಗಿದೆ. ಪ್ರವಾಸಿಗರು ತಮ್ಮ ಮೋಜು-ಮಸ್ತಿಯಿಂದ ಪರಿಸರದ ಮೇಲೆ ಉಂಟಾಗುವ ಕಾರ್ಬನ್ ಹೆಜ್ಜೆಗುರುತುಗಳನ್ನು (Carbon Footprint) ಸರಿದೂಗಿಸಲು ಈ ಹಸಿರು ಕಾಣಿಕೆ ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ. ತೀರಪ್ರದೇಶದ ಸವೆತವನ್ನು ತಡೆಯುವ ಮತ್ತು ಸಮುದ್ರ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ರಕ್ಷಣೆ ನೀಡುವ ಮ್ಯಾಂಗ್ರೋವ್ ಸಸಿಗಳನ್ನು ನೆಡುವಾಗ ಪ್ರವಾಸಿಗರಿಗೆ ದ್ವೀಪದೊಂದಿಗೆ ಹೊಸ ಬಾಂಧವ್ಯ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ತಾನು ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ನೆನಪಿಗಾಗಿ ಒಂದು ಜೀವಂತ ಸಸಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದೆ ಎಂಬ ಭಾವನೆ ಪ್ರವಾಸಿಗನಿಗೆ ಅತೀವ ತೃಪ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಈ ರೀತಿ ನೆಡಲಾದ ಸಾವಿರಾರು ಸಸಿಗಳು ಇಂದು ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ಬೃಹತ್ ಹಸಿರು ಹೊದಿಕೆಯಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಈ ಆಚಾರವು ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮವನ್ನು ಕೇವಲ ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡದೇ, ಅದಕ್ಕೊಂದು ಧಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ನೀಡಿದೆ. ಪ್ರಕೃತಿಗೆ ಮುಗಿಯುವ ಕೈಗಳು ಮತ್ತು ನೆಲದಲ್ಲಿ ಬಿತ್ತುವ ಹಸಿರು ಸಸಿಗಳು – ಈ ಎರಡೂ ಸೆಬು ದ್ವೀಪದ ಚಿರಂತನ ಸೌಂದರ್ಯಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿ ನಿಂತಿವೆ.

ಸೆಬು ಸರಕಾರವು ತನ್ನ ಕರಾವಳಿ ತೀರದುದ್ದಕ್ಕೂ ನೂರೈವತ್ತಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು 'ಸಾಗರ ಸಂರಕ್ಷಿತ ವಲಯ'ಗಳನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದೆ. ಈ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ಮೀನುಗಾರಿಕೆ, ವಾಣಿಜ್ಯ ದೋಣಿಗಳ ಸಂಚಾರ ಅಥವಾ ಮಾನವ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಷೇಧಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಹವಳದ ದಿಬ್ಬಗಳು ತಮ್ಮ ನೈಸರ್ಗಿಕ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಪುನರುಜ್ಜೀವನಗೊಳ್ಳಲು ಮತ್ತು ಅಪರೂಪದ ಜಲಚರಗಳು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡಲು ನೆರವಾಗಿದೆ. ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿದ್ದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಹೊಟೇಲ್, ರೆಸಾರ್ಟ್ ಹಾಗೂ ವಾಣಿಜ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ತಮ್ಮದೇ ಆದ 'ತ್ಯಾಜ್ಯ ನೀರು ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಘಟಕ'ಗಳನ್ನು ಹೊಂದುವುದನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕಲುಷಿತ ನೀರನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ ಹರಿಸುವುದನ್ನು ಅಪರಾಧವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಈ ನಿಯಮ ಉಲ್ಲಂಘಿಸುವ ಉದ್ಯಮಗಳ ಪರವಾನಗಿಯನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ರದ್ದುಗೊಳಿಸುವ ಶಿಸ್ತುಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ. ನದಿಗಳು ಹಾಗೂ ತೊರೆಗಳು ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ ಕಸವನ್ನು ಒಯ್ಯದಂತೆ ತಡೆಯಲು ವಿಶೇಷ ಬಲೆ ಮತ್ತು ಫಿಲ್ಟರ್‌ಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿ, ಕಸವನ್ನು ತೀರಕ್ಕೆ ತಲುಪುವ ಮೊದಲೇ ತೆರವುಗೊಳಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ಶಬ್ದ ಮತ್ತು ವಾಯು ಮಾಲಿನ್ಯವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ವಿದ್ಯುತ್ ಚಾಲಿತ ವಾಹನಗಳು ಹಾಗೂ ಸೋಲಾರ್ ದೋಣಿಗಳ ಬಳಕೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಪಳೆಯುಳಿಕೆ ಇಂಧನ ಬಳಕೆಯ ಸಾರಿಗೆಯನ್ನು ಹಂತ ಹಂತವಾಗಿ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ವೇಲ್ ಶಾರ್ಕ್ ಅಥವಾ ಕಡಲಾಮೆಗಳನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸುವಾಗ ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಕನಿಷ್ಠ ನಾಲ್ಕರಿಂದ ಐದು ಮೀಟರ್ ಅಂತರ ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಅವುಗಳನ್ನು ಮುಟ್ಟುವುದು, ಫ್ಲ್ಯಾಶ್ ಬಳಸಿ ಫೊಟೋ ತೆಗೆಯುವುದು ಅಥವಾ ನೈಸರ್ಗಿಕವಲ್ಲದ ಆಹಾರ ಹಾಕುವುದು ಗಂಭೀರ ಶಿಕ್ಷಾರ್ಹ ಅಪರಾಧ.

ಸೆಬುಗೆ ಕಾಲಿಡುವ ಮುನ್ನವೇ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಪ್ರವಾಸಿಗನಿಗೆ ಡಿಜಿಟಲ್ ಇಕೋ-ಪಾಸ್ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ದ್ವೀಪದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ವಲಯದಲ್ಲೂ ಕ್ಯೂಆರ್ ಕೋಡ್ ಸ್ಕ್ಯಾನ್ ಮಾಡಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ದ್ವೀಪದ ನಿಗದಿತ ಕೆಪಾಸಿಟಿ ಭರ್ತಿಯಾದ ತಕ್ಷಣ ಸಿಸ್ಟಮ್ ಆಟೋಮ್ಯಾಟಿಕ್ ಆಗಿ ಹೊಸ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತದೆ. ಈ ಹೈಟೆಕ್ ಡಿಜಿಟಲ್ ನಿರ್ವಹಣೆ ಇಡೀ ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ಜನಸಂದಣಿಯೇ ಇಲ್ಲದಂತೆ ಪ್ರಶಾಂತ ವಾತಾವರಣವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದೆ. ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಕವರ್ ಅಥವಾ ಬಾಟಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿಷೇಧವಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಸ್ಥಳೀಯ ಹೊಟೇಲ್ ಮತ್ತು ಅಂಗಡಿಗಳಲ್ಲಿ ತೆಂಗಿನ ಚಿಪ್ಪು, ಬಾಳೆ ಎಲೆ ಹಾಗೂ ನೈಸರ್ಗಿಕ ವಸ್ತುಗಳಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಪರಿಸರಸ್ನೇಹಿ ಪಾತ್ರೆಗಳು ಮತ್ತು ಮರುಬಳಕೆಯ ಸ್ಟೀಲ್/ಗಾಜಿನ ಬಾಟಲಿಗಳನ್ನಷ್ಟೇ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಪ್ರವಾಸಿಗರಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಹೊಸ ರೀತಿಯ 'ಇಕೋ-ಲಿವಿಂಗ್' ಅನುಭವ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಕರ್ಕಶ ಶಬ್ದ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಸೀಮೆಎಣ್ಣೆ ಅಥವಾ ಡೀಸೆಲ್ ದೋಣಿಗಳ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಈಗ ಸೌರಶಕ್ತಿ ಹಾಗೂ ವಿದ್ಯುತ್ ಚಾಲಿತ ದೋಣಿಗಳು ಕಾರ್ಯಾಚರಿಸುತ್ತಿವೆ. ಸಮುದ್ರದ ಮೇಲೆ ಯಾವುದೇ ಶಬ್ದವಿಲ್ಲದೆ, ಮಾಲಿನ್ಯವಿಲ್ಲದೆ ತೇಲುವ ಈ 'ಸೈಲೆಂಟ್ ಬೋಟ್ಸ್' ಪ್ರಯಾಣ ಪ್ರವಾಸಿಗರಿಗೆ ಹೊಸ ರೀತಿಯ ರೋಮಾಂಚನ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಆಧುನಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಬಳಸಿ ಪ್ರಕೃತಿಯನ್ನು ಹೇಗೆ ನಿಕಟವಾಗಿ ರಕ್ಷಿಸಬಹುದು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಸೆಬು ಇಂದಿನ ಪ್ರಪಂಚಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿ ಕಂಗೊಳಿಸುತ್ತಿದೆ.

ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿದ್ದ ದೊಡ್ಡ ರಾಸಾಯನಿಕ ರಸಗೊಬ್ಬರ ಬಳಸುವ ಉದ್ಯಮಗಳನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಿ, ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸಾವಯವ ಕೃಷಿಗೆ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಹೊಟೇಲ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಬಡಿಸುವ ಆಹಾರ, ಮೀನು ಮತ್ತು ಹಣ್ಣುಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ದ್ವೀಪದಲ್ಲೇ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ಬೆಳೆದವುಗಳಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರವಾಸಿಗರಿಗೆ ಶುದ್ಧ ಹಾಗೂ ತಾಜಾ 'ಆರ್ಗ್ಯಾನಿಕ್ ಫುಡ್' ಅನುಭವ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಸೆಬು ದ್ವೀಪ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಚ್ಛವಾದ ನಂತರ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ಸಿಗುವ ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಿಗಳು (Plankton) ಸಕ್ರಿಯಗೊಂಡಿವೆ. ರಾತ್ರಿಯ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಸಮುದ್ರದ ನೀರನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿದಾಗ ಅಥವಾ ದೋಣಿ ಚಲಿಸುವಾಗ ನೀರು ನೀಲಿ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿ ಮಿನುಗುವ (Glow in the dark) ನೈಸರ್ಗಿಕ ಮಾಂತ್ರಿಕ ದೃಶ್ಯವನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ರಾಸಾಯನಿಕ ಮಾಲಿನ್ಯವಿಲ್ಲದ ಶುದ್ಧ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಈ ವಿಸ್ಮಯ ಕಾಣಲು ಸಾಧ್ಯ.

ಇಂದು ಫಿಲಿಪ್ಪೈನ್ಸ್‌ನ ಈ ಸೌಂದರ್ಯದ ಖನಿಯು ಪ್ರಕೃತಿ ಮತ್ತು ಮಾನವನ ಸಾಮರಸ್ಯದ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ಕಂಗೊಳಿಸುತ್ತಿದೆ. ಸಂಪೂರ್ಣ ಮುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟು, ನಂತರ ಹೊಸ ಚೈತನ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತೆ ತೆರೆದುಕೊಂಡ ಈ ದ್ವೀಪದ ರೋಚಕ ಕಥೆಯು, ನಾವು ಪ್ರಕೃತಿಯನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸಿ ಗೌರವಿಸಿದರೆ ಪ್ರಕೃತಿಯು ನಮಗೆ ಅದ್ಭುತವಾದ ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡುತ್ತದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಜೀವಂತ ನಿದರ್ಶನವಾಗಿದೆ. ಈ ದ್ವೀಪದ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಕಣ್ತುಂಬಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಇಂದಿಗೂ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಪ್ರಕೃತಿ ಪ್ರೇಮಿಯ ಜೀವಮಾನದ ಕನಸಾಗಿದೆ. ಸೆಬು ಇಂದು ಕೇವಲ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯುವ ತಾಣವಾಗಿ ಉಳಿದಿಲ್ಲ. ಬದಲಿಗೆ, ಮನುಷ್ಯನು ಪರಿಸರದೊಂದಿಗೆ ಹೇಗೆ ಸಾಮರಸ್ಯದಿಂದ ಬದುಕಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾಗಿ ಕಲಿಸುವ ಒಂದು ಜೀವಂತ ಪಾಠಶಾಲೆಯಾಗಿದೆ.