ಹಂಪ್ಟಾ ಪಾಸ್ ಚಾರಣದ ಮನಮೋಹಕ ಕಥನ
ಸುಂದರವಾದ ಚಾರಣ ತಾಣವಾಗಿರುವುದರ ಜತೆಗೆ, ಹಂಪ್ಟಾ ಪಾಸ್ ಆಸಕ್ತಿದಾಯಕ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮತ್ತು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಇದು ಕುಲ್ಲು ಕಣಿವೆಯನ್ನು ಲಾಹೌಲ್ ಮತ್ತು ಸ್ಪಿಟಿ ಕಣಿವೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ಪ್ರಾಚೀನ ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾರ್ಗದ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು. ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಉಣ್ಣೆ, ರೇಷ್ಮೆ, ಮಸಾಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಚಹಾವನ್ನು ಸಾಗಿಸಲು ಈ ಪಾಸ್ ಅನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಹಂಪ್ಟಾ ಪಾಸ್ ಕುಲ್ಲು ಮತ್ತು ಲಾಹೌಲಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಮುದಾಯಗಳಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿದೆ. ತಲೆಮಾರುಗಳಿಂದ, ಈ ಸಮುದಾಯಗಳು ಪರಿಸರದೊಂದಿಗೆ ಸಾಮರಸ್ಯದಿಂದ ತಮ್ಮ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಂಡಿವೆ.
- ಡಾ. ಡಿ. ಆರ್. ವಿಜಯಕುಮಾರ್
ಪಯಣ ಶುರು
ಒಂದು ವರ್ಷದ ಹಿಂದೆ, ನಾವು ಐದು ಮಂದಿ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಸೌಂದರ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಉತ್ಸಾಹ ಮತ್ತು ಕುತೂಹಲದಿಂದ ಬೃಹತ್ ಹಿಮಾಲಯದ ತಪ್ಪಲಿನಲ್ಲಿ ಹೆಜ್ಜೆ ಹಾಕಿದ್ದೆವು. ನಮ್ಮ ಚೀಲಗಳನ್ನು ಪ್ಯಾಕ್ ಮಾಡಿ, ಸ್ವೆಟರ್ಗಳು ಮತ್ತು ಜಾಕೆಟ್ಗಳನ್ನು ತುಂಬಿಕೊಂಡು ಹಂಪ್ಟಾ ಪಾಸ್ಗೆ ಪ್ರಯಾಣವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ್ದೆವು. ಹಂಪ್ಟಾ ಪಾಸ್ ಹಿಮಾಲಯದ ಪಿರ್ ಪಂಜಾಲ್ ಶ್ರೇಣಿಯಲ್ಲಿ 4270 ಮೀ (14,040 ಅಡಿ) ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ಕುಲ್ಲುವಿನಿಂದ ಲಹೌಲ್ ಮತ್ತು ಸ್ಪಿಟಿಗೆ ಪ್ರವೇಶ ದ್ವಾರವಾಗಿದೆ.
ಇದನ್ನೂ ಓದಿ: ಖಾರ್ದುಂಗ್ ಲಾ : ಸುರಕ್ಷತೆ ಮೊದಲು, ಸಾಹಸ ನಂತರ
ಮೊದಲ ದಿನ
ಮನಾಲಿ 6700 ಅಡಿ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದೆ. ತಾಪಮಾನ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವುದನ್ನು ನಾವು ಕ್ರಮೇಣ ಅನುಭವಿಸಬಹುದು. ನಮ್ಮ ಟ್ರೆಕ್ ನಾಯಕಿ ಕೆಲವು ವಿಷಯಗಳನ್ನು ನಮಗೆ ಹೇಳಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಈ ಹಂತವನ್ನು ಮೀರಿ ಮೊಬೈಲ್ ಸಂಪರ್ಕ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುತ್ ಇರುವುದಿಲ್ಲ ಎನ್ನುವುದು ಪ್ರಮುಖವಾದುದ್ದಾಗಿತ್ತು. ನಾವು ತಕ್ಷಣ 16 ಕಿಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಎಸ್ಯುವಿಯಲ್ಲಿ ಜೋಬ್ರಾಗೆ ಹೊರಟೆವು. ಜೋಬ್ರಾಗೆ ಹೋಗುವ ಮನಾಲಿಯ ಮಾರ್ಗವು ಹೇರ್ಪಿನ್ ತಿರುವುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿತ್ತು. ಅಲ್ಲಿ ನಾವು ಇಡೀ ಮನಾಲಿ ನಗರವನ್ನು ನಮ್ಮ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸೆರೆಹಿಡಿಯಬಹುದು. ಪೈನ್, ಹಸಿರು ಮೇಪಲ್ ಮತ್ತು ಬರ್ಚ್ ಮರಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ದಟ್ಟವಾದ ಅರಣ್ಯವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದೆವು. ಸುತ್ತಲೂ ಹೊಳಪುಳ್ಳ ಹುಲ್ಲುಗಾವಲುಗಳು ಮತ್ತು ಹೊಳೆಗಳನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾ ಚಿಕಾದ ಬೇಸ್ ಕ್ಯಾಂಪ್ ತಲುಪಿದೆವು. ನಾವು 10,000 ಅಡಿ ಎತ್ತರವನ್ನು ತಲುಪಿದ್ದೆವು. ದಣಿದ ದಿನದ ನಂತರ ಸ್ಲೀಪಿಂಗ್ ಬ್ಯಾಗ್ಗಳಲ್ಲಿ ಶಿಶುಗಳಂತೆ ಮಲಗಿದ್ದಾಗ ದೂರದಿಂದ ಧುಮ್ಮಿಕ್ಕುವ ಹೊಳೆಯ ಶಬ್ದ ಕೇಳಿಸುತ್ತಿತ್ತು.

ಎರಡನೆಯ ದಿನ
ನಾವು ಉತ್ತಮ ಉಪಾಹಾರ ಸೇವಿಸಿ ಬೆಳಗ್ಗೆ 8 ಗಂಟೆಗೆ ಬಾಲು ಕಾ ಘೇರಾ ಕಡೆಗೆ ನಮ್ಮ ಪ್ರಯಾಣವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದೆವು. ಈ ಪರ್ವತಗಳ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ನಾವು ಏರುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಆಮ್ಲಜನಕದ ಕೊರತೆಯನ್ನು ಅನುಭವವಾಯಿತು. ಆದರೆ ನಾವು ಉಸಿರಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಗಾಳಿಯು ಅತ್ಯಂತ ಶುದ್ಧವಾಗಿತ್ತು. ಚಿಕಾದ ಕ್ಯಾಂಪ್ನಿಂದ ಹಿಮಾಲಯವನ್ನು ಆವರಿಸಿರುವ ಹಿಮಭರಿತ ಮಂಜುಗಡ್ಡೆಯ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಗಳನ್ನು ನೋಡಬಹುದಾಗಿತ್ತು. ಒಂದು ಹಂತದಲ್ಲಿ ಚಾರಣ ಕಷ್ಟಕರವಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೂ, ಪ್ರಕೃತಿಯ ವೈಭವದ ಮುಂದೆ ಅವೆಲ್ಲ ಏನೂ ಅಲ್ಲ ಎಂದೆನಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ನಾವು ಕುಡಿಯುವ ನೀರನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಹೊಳೆಗಳಿಂದ ತುಂಬಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದೆವು. ನಾವು 10 ಅಡಿ ಅಗಲ ಹಾಗೂ ತಣ್ಣನೆಯ ನೀರು ಹರಿಯುವ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಹೊಳೆಯನ್ನು ದಾಟಬೇಕಿತ್ತು. ಮೊಣಕಾಲುಗಳವರೆಗೆ ಒದ್ದೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡು, ಒದ್ದೆಯಾದ ಉಡುಪಿನೊಂದಿಗೆ ಚಾರಣ ಮುಂದುವರಿಸಿದೆವು. ಹಚ್ಚ ಹಸಿರಿನ ಹುಲ್ಲುಗಾವಲುಗಳಾದ್ಯಂತ ನಡೆದು, ನಾವು ಮಧ್ಯಾಹ್ನ 3 ಗಂಟೆಗೆ, ಬಾಲು ಕಾ ಘೇರಾಕ್ಕೆ ತಲುಪಿದೆವು. ನಮ್ಮ ಶಿಬಿರವು ರಾಣಿ ನಲ್ಲ ಎಂಬ ನೀರಿನ ತೊರೆಯ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿತ್ತು. ಇಲ್ಲಿಂದ ಶಿಖರವು ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಹಾಗೆಯೇ ನೀರಿನ ಧುಮ್ಮಿಕ್ಕುವ ಶಬ್ದವು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕೇಳಿಸುತ್ತಿತ್ತು. 12,500 ಅಡಿ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದ್ದೆವು. ಸ್ಥಳೀಯರು ಮತ್ತು ಸಹ-ಚಾಲಕರೊಂದಿಗೆ ಸಂವಹನ ನಡೆಸುವ ಮೂಲಕ ನಾವು ನಮ್ಮ ಇಡೀ ಮಧ್ಯಾಹ್ನವನ್ನು ಕಳೆದೆವು. ಮುಂಜಾನೆ ಸಮೀಪಿಸುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಕಾಡು ಪ್ರಾಣಿಗಳು ನೀರು ಕುಡಿಯಲು ಹೊಳೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತವೆ ಎಂದು ಚಾರಣ ನಾಯಕರು ನೀಡಿದ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದಾಗಿ ನಾವು ನಮ್ಮ ಟೆಂಟ್ಗಳಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿದೆವು. ರಾಣಿ ನಲ್ಲ ಹೊಳೆಯ ಶಬ್ದವು ನಮ್ಮ ಮನಸಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ನಿದ್ರಿಸಿದೆವು.
ಮೂರನೆಯ ದಿನ
ನಾವು ಬೆಳಗ್ಗೆ 5 ಗಂಟೆ ಸುಮಾರಿಗೆ ಎಚ್ಚರಗೊಂಡು, ನಮ್ಮ ಬ್ಯಾಗ್ಗಳನ್ನು ಪ್ಯಾಕ್ ಮಾಡಿ, ದಿನದ ಪ್ರಯಾಣವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದೆವು. ಅರ್ಧ ಗಂಟೆಯ ಚಾರಣದ ನಂತರ, ನಾವು ಹಿಮವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದೆವು. ಹಿಮ ಚಾರಣವು ಜಾರುವ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಕಷ್ಟ. ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಅಂಥ ಎತ್ತರದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನ ಕಿರಣಗಳು ನಮ್ಮ ಕಣ್ಣುಗಳಿಗೆ ಹಾನಿಕಾರಕವಾಗಿದ್ದು, ಕನ್ನಡಕವನ್ನು ಧರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ನಾವು ಮುಂದೆ ಹೋದಂತೆ ಆರೋಹಣದ ದಾರಿಯೂ ಕಡಿದಾದಂತಾಗುತ್ತದೆ. ನಮ್ಮ ಜತೆಗಿದ್ದ ಕೆಲವರು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಹಿಮದ ಮೇಲೆ ಚಾರಣ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರಿಂದ, ಸ್ವಲ್ಪ ನಿಧಾನವಾಗಿದ್ದೆವು. ಎತ್ತರದ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ಜೀವಿಗಳೂ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ನಾವು ನಮ್ಮ ಸುತ್ತಲೂ ನೋಡಿದಾಗ, ಹಿಮದಿಂದ ಆವೃತವಾದ ವಿವಿಧ ಪರ್ವತ ಶ್ರೇಣಿಗಳು ಮಾತ್ರ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಕಪ್ಪು ಮೋಡಗಳಿದ್ದರೂ ಅದೃಷ್ಟವಶಾತ್, ಮಳೆ ಬರಲಿಲ್ಲ. ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ನಮ್ಮ ಚಾರಣ ಹೆಚ್ಚು ಕಷ್ಟಕರವಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ನಾವು ನಿಧಾನವಾಗಿ ನಡೆದಯುತ್ತಾ 'ಹಂಪ್ಟಾ ಪಾಸ್' ಶಿಖರವನ್ನು ತಲುಪಿದೆವು. ಆಕಾಶದಷ್ಟು ಎತ್ತರದ ಹಿಮದಿಂದ ಆವೃತವಾದ ಹಲವಾರು ಶಿಖರಗಳ ವಿಹಂಗಮ ನೋಟವು ನಮ್ಮನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮಂತ್ರಮುಗ್ಧಗೊಳಿಸಿತು. ಹಿಮದಿಂದ ಆವೃತವಾದ ʼಮೌಂಟ್ ಇಂದ್ರಸನ್ʼ ಶಿಖರವು ನಮ್ಮ ಮುಂದೆ ಎತ್ತರವಾಗಿ ನಿಂತಿತ್ತು. ಸ್ವಲ್ಪ ಹಿಂದೆ ದೇವರ ವಾಸಸ್ಥಾನವಾದ ʼದೇವ ಟಿಬ್ಬಾʼ ಇದೆ. ಅವುಗಳ ನಡುವೆ 14000 ಅಡಿ ಎತ್ತರದ ಹಂಪ್ಟಾ ಪಾಸ್ ಇದೆ. ಶಿಖರವನ್ನು ತಲುಪಿದ್ದೇವೆ ಎಂಬ ಭಾವನೆಯು ನಮ್ಮನ್ನು ಮೋಡಿ ಮಾಡಿತು ಮತ್ತು ನಮಗೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಉಲ್ಲಾಸದ ಭಾವನೆಯನ್ನು ನೀಡಿತು.
ಅಂಥ ಎತ್ತರಗಳಲ್ಲಿ ಹಠಾತ್ ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಆಗುವುದರಿಂದ ನಾವು 30 ನಿಮಿಷಗಳ ಕಾಲ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಇದ್ದೆವು. ಇಳಿಯುವ ಮಾರ್ಗವು ಕಲ್ಲುಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ್ದು, ಕಡಿದಾಗಿದ್ದವು. ಸಣ್ಣದಾಗಿ ಜಾರಿದರೂ ಗಾಯಗಳಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದ್ದ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಜಾಗರೂಕತೆಯಿಂ ಇಳಿಯಬೇಕಿತ್ತು.

ನಾಲ್ಕನೆಯ ದಿನ
ನಾವು ಬೆಳಗ್ಗೆ 8 ಗಂಟೆ ಸುಮಾರಿಗೆ ಶಿಯಾ ಗೋರುವಿನಿಂದ ಪ್ರಯಾಣ ಆರಂಭಿಸಿದೆವು. ಪರ್ವತಗಳ ಕೆಳಗೆ ಇಳಿಯುವಾಗ, ಸುಂದರವಾದ ಭೂದೃಶ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಹಸಿರು ಹೊಲಗಳು ಕಾಣಿಸುತ್ತಿದ್ದವು. ಸೈನ್ಯವು ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಕೆಲವು ರಸ್ತೆಗಳು ಮತ್ತು ಪಾಕಿಸ್ತಾನಕ್ಕೆ ಹರಿಯುವ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಬಿಯಾಸ್ ನದಿಯನ್ನು ಕಂಡೆವು. ಮಧ್ಯಾಹ್ನ 12 ಗಂಟೆಯ ಸುಮಾರಿಗೆ, ನಾವು ಊಟ ಮಾಡಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸ್ಪಿಟಿ ಕಣಿವೆಯ ಮೂಲಕ ನಾಲ್ಕು ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲ ಕಾರು ಚಲಾಯಿಸಿದೆವು. ಮರಳು ಮತ್ತು ಹಿಮ ಎರಡೂ ಒಂದೇ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಸೇರುವ ಮೋಡಿಯನ್ನು ಕಂಡೆವು. ದೀರ್ಘ ಡ್ರೈವ್ ನಂತರ, ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರವಾದ ಚಂದ್ರತಾಲ್ ಸರೋವರವನ್ನು ತಲುಪಿದೆವು.
ಅರ್ಧಚಂದ್ರಾಕಾರದ ಈ ಸರೋವರವು ಹಂಪ್ಟಾ ಪಾಸ್ನ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ. ಸ್ಪಿಟಿ ಕಣಿವೆಯ ಕಿರೀಟದ ರತ್ನವೆಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಇದು ವಿಶಾಲವಾದ ಪರ್ವತ ಶ್ರೇಣಿಗಳಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿದೆ. ನಾವು ಸುಮಾರು ಒಂದು ಗಂಟೆ ಕಳೆದು ಚತ್ರು ಕ್ಯಾಂಪ್ಸೈಟ್ಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿದೆವು. ರಾತ್ರಿ 8 ಗಂಟೆ ಸುಮಾರಿಗೆ ರೋಹ್ಟಾಂಗ್ ಪಾಸ್ ಮೂಲಕ ಮನಾಲಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿದೆವು.