ಮಲೆನಾಡಿನ ಮಡಿಲಲ್ಲಿ
ವಯಸ್ಸು ಹಿರಿಯ ನಾಗರಿಕರ ಸಾಲಿಗೆ ಸೇರಿಸಿದರೂ, ಪ್ರವಾಸದ ಉತ್ಸಾಹಕ್ಕೆ ವಯಸ್ಸಿನ ಮಿತಿ ಎಲ್ಲಿದೆ? ಮಳೆ, ಮಂಜು, ಕಾಫಿಯ ಪರಿಮಳದ ನಡುವೆ ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರಿನ ಬೆಟ್ಟಗಳತ್ತ ಹೊರಟ ಮೂವರು ಹಳೆಯ ಸ್ನೇಹಿತರ ಪಯಣವಿದು. ಪ್ರಕೃತಿಯ ಸೊಬಗು, ಸ್ನೇಹದ ನೆನಪು, ಶೃಂಗೇರಿಯ ಶಾಂತಿ ಈ ಪ್ರವಾಸ ಬದುಕಿನ ಹೊಸ ಪುಟವನ್ನೇ ತೆರೆದಿತು.
- ಎನ್. ಶಂಕರ ರಾವ್
ಮುಂಗಾರು ಮಳೆ ಆಗ ತಾನೇ ಶುರುವಾಗಿತ್ತು. ಜೂನ್ ತಿಂಗಳ ಎರಡನೆಯ ವಾರದಲ್ಲಿ ನಾವು ಮೂರು ಜನ ಹಿರಿಯ ನಾಗರಿಕರು, ಬೆಳಗಿನ ಜಾವ ಬೆಂಗಳೂರಿನಿಂದ ಹೊರಟಾಗ ನಮ್ಮ ಮೂವರ ಮನಸಿನಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಉತ್ಸಾಹ, ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರಿನ ಬೆಟ್ಟಗಳನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಕಣ್ತುಂಬಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು!
ನಾವು ಮೂವರು ಹಳೆಯ ಸ್ನೇಹಿತರು. ವಯಸ್ಸು ನಮ್ಮನ್ನು ಹಿರಿಯ ನಾಗರಿಕರ ಸಾಲಿಗೆ ಸೇರಿಸಿದ್ದರೂ, ಪ್ರವಾಸದ ವಿಷಯ ಬಂದಾಗ ಮಾತ್ರ ನಮ್ಮೊಳಗಿನ ಹುಡುಗರು ಇನ್ನೂ ನಿವೃತ್ತರಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ವಿಶೇಷವೆಂದರೆ ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬರು ಭೂಗರ್ಭ ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು, ಮತ್ತೊಬ್ಬರು ಎಂಜಿನಿಯರ್. ಹೀಗಾಗಿ ನಮ್ಮ ಪ್ರವಾಸದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಸೌಂದರ್ಯದ ಜತೆಗೆ ಕಲ್ಲು, ಮಣ್ಣು, ಬೆಟ್ಟ, ನೀರುಗಳ ಬಗ್ಗೆಯೂ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಯುವುದು ಖಚಿತ!
ಇದನ್ನೂ ಓದಿ: ಮಲೆಯ-ಮಳೆಯ ನಾಡಲ್ಲಿ ಅದ್ಭುತ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳು!
ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು ಹತ್ತಿರವಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ದೃಶ್ಯವೇ ಬದಲಾಗತೊಡಗಿತು. ಸಮತಟ್ಟಾದ ಭೂಮಿ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಬೆಟ್ಟಗಳ ಮಡಿಲಿಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿತು. ರಸ್ತೆಯ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಫಿ ತೋಟಗಳು. ಹಸಿರಿನ ನಡುವೆ ಸಾಲಾಗಿನಿಂತ ಕಾಫಿ ಗಿಡಗಳು, ಅವುಗಳ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದ ಮಂಜಿನ ಹನಿಗಳು, ನೆರಳು ನೀಡುವ ಬೆಳ್ಳಿ ಮರಗಳು ಎಲ್ಲವೂ ಸೇರಿ ಪ್ರಕೃತಿಯೇ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಚಿತ್ರ ಬಿಡಿಸಿದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು.
ʼಸ್ವಿಟ್ಜರ್ಲ್ಯಾಂಡ್ಗೆ ಹೋಗಲು ಇಷ್ಟು ದೂರ ಹೋಗಬೇಕೇ?” ಎಂದು ನಮ್ಮ ಎಂಜಿನಿಯರ್ ಸ್ನೇಹಿತ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದರು.
ʼಅಲ್ಲಿ ಹಿಮದ ಬೆಟ್ಟಗಳಿರಬಹುದು. ನಮ್ಮ ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಕಾಫಿಯ ಪರಿಮಳದ ಬೆಟ್ಟಗಳಿವೆ!ʼ ಎಂದು ನಾನು ಹೇಳಿದೆ. ಮೂವರೂ ನಕ್ಕೆವು.
ನಿಜಕ್ಕೂ ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರಿನ ಹಸಿರು ಹೊದ್ದ ಬೆಟ್ಟಗಳನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ ಸ್ವಿಟ್ಜರ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ನೆನಪಾಗುವುದು ಅತಿಶಯೋಕ್ತಿಯಲ್ಲ. ವ್ಯತ್ಯಾಸವೆಂದರೆ ಅಲ್ಲಿ ಆಲ್ಪ್ಸ್, ಇಲ್ಲಿ ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳು. ಅಲ್ಲಿ ಹಿಮ, ಇಲ್ಲಿ ಮಳೆ. ಅಲ್ಲಿ ಹಸಿರು ಕಣಿವೆಗಳು, ಇಲ್ಲಿ ಕಾಫಿ ತೋಟಗಳ ಪರಿಮಳ.
ಹಿರೇಕೊಳಲೆ ಕೆರೆ
ಪ್ರಕೃತಿ ದೇವಿ ನಾಚಿ ನೀರಾಗಿ, ಇಲ್ಲಿನ ಕೆರೆ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಬೆಟ್ಟಗಳ ಪ್ರತಿಬಿಂಬ ತೋರುತ್ತದೆ. ಅದರ ಮೇಲೆ ತೇಲುತ್ತಿದ್ದ ಮೋಡಗಳ ನೆರಳು. ಸುತ್ತಲೂ ಹಸಿರು. ಮಳೆಯ ನಂತರದ ಮಣ್ಣಿನ ಸುವಾಸನೆ. ಆ ದೃಶ್ಯವನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾ ಕೆಲಕಾಲ ನಾವು ಮೂವರೂ ಮೌನವಾಗಿದ್ದೆವು. ಭೂಗರ್ಭಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರಾದ ನಮ್ಮಿಬ್ಬರಿಗೆ ಬೆಟ್ಟ ಎಂದರೆ ಕೇವಲ ಸೌಂದರ್ಯವಲ್ಲ, ಅದರೊಳಗೆ ಲಕ್ಷಾಂತರ ವರ್ಷಗಳ ಭೂಮಿಯ ಇತಿಹಾಸ ಅಡಗಿದೆ. ಒಂದು ಕಲ್ಲನ್ನು ನೋಡಿದರೂ ಅದರ ವಯಸ್ಸು, ರಚನೆ, ಅದು ರೂಪುಗೊಂಡ ಭೌಗೋಳಿಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚೆ ಶುರುವಾಗುತ್ತಿತ್ತು.

ಬಾಬಾಬುಡನ್ ಗಿರಿ
ಮಾರನೆಯ ದಿನ ನಮ್ಮ ಪ್ರಯಾಣ ಬಾಬಾಬುಡನ್ ಬೆಟ್ಟದ ಕಡೆ ಸಾಗಿತು. ಏರುತ್ತಾ ಹೋದಂತೆ ಗಾಳಿ ತಂಪಾಯಿತು. ರಸ್ತೆಯ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲೂ ಹಸಿರಿನ ಹೊದಿಕೆ. ಬೆಟ್ಟದ ಇಳಿಜಾರುಗಳಲ್ಲಿ ಮೋಡಗಳು ಓಡಾಡುತ್ತಿದ್ದವು. ಕೆಲವೆಡೆ ಮಂಜು ರಸ್ತೆಗೆ ಇಳಿದುಬಂದು ನಮ್ಮ ವಾಹನವನ್ನು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಮುನ್ನಡೆಸುವಂತೆ ಮಾಡಿತು.
ಮುಳ್ಳಯನಗಿರಿಯತ್ತ ಸಾಗುವಾಗ ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ವೈಭವ ಇನ್ನಷ್ಟು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಯಿತು. ಕರ್ನಾಟಕದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಶಿಖರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಈ ಬೆಟ್ಟದ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಕಣ್ಣಿನಿಂದ ನೋಡಬೇಕು; ಕ್ಯಾಮೆರಾದಲ್ಲಿ ಸೆರೆಹಿಡಿಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರೆ ಅದರ ಅರ್ಧದಷ್ಟು ಮಾತ್ರ ಸಿಗುತ್ತದೆ.
ನಾವು ಮೂವರೂ ಹಿರಿಯರು. ಆದ್ದರಿಂದ ಸಾಹಸಕ್ಕಿಂತ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಂಡೆವು. `ಬೆಟ್ಟ ಗೆಲ್ಲುವುದು ಮುಖ್ಯವಲ್ಲ; ಬೆಟ್ಟವನ್ನು ಆಸ್ವಾದಿಸುವುದು ಮುಖ್ಯ,’ ಎಂಬ ತತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂದೆವು!
ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಜಲಪಾತಗಳ ಸದ್ದು ಕೇಳಿಸತೊಡಗಿತು. ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಬೆಟ್ಟದ ಬಂಡೆಗಳ ನಡುವೆ ಹರಿದುಬರುವ ನೀರು ಬೆಳ್ಳಿಯ ಸರಗಳಂತೆ ಕೆಳಕ್ಕೆ ಧುಮುಕುತ್ತಿತ್ತು. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಜಲಪಾತವೂ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಸ್ವಂತ ಸಂಗೀತ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಂತಿತ್ತು.
ಆ ದಿನದ ನಮ್ಮ ಪ್ರವಾಸ ಬೆಳಗಿನ ಜಾವ ಆರಂಭವಾಗಿ ಮಧ್ಯಾಹ್ನದ ಹೊತ್ತಿಗೆ ತನ್ನ ಸೊಗಸಾದ ನೆನಪುಗಳನ್ನು ನಮ್ಮೊಳಗೆ ತುಂಬಿಕೊಂಡಿತ್ತು. ಆದರೆ ಒಂದು ವಿಷಯ ಮಾತ್ರ ನಮ್ಮ ಮೂವರ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲೂ ಮೂಡಿತು.
ಇಷ್ಟೊಂದು ಅದ್ಭುತವಾದ ಪ್ರಕೃತಿ ಸಂಪತ್ತು ಹೊಂದಿರುವ ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು ಇನ್ನಷ್ಟು ಉತ್ತಮ ಪ್ರವಾಸಿ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಾಗಬೇಕು. ಪ್ರವಾಸಿಗರಿಗೆ ಸ್ವಚ್ಛವಾದ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು, ಉತ್ತಮ ರಸ್ತೆಗಳು, ಸುರಕ್ಷಿತ ವೀಕ್ಷಣಾ ತಾಣಗಳು, ಪರಿಸರ ಸ್ನೇಹಿ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ, ಸ್ಥಳೀಯ ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಜನರ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತೇಜನ ಇವೆಲ್ಲವೂ ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಬೆಳೆದರೆ ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು ದೇಶ ವಿದೇಶಗಳ ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಆಕರ್ಷಿಸಬಲ್ಲದು.
ಆದರೆ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕೃತಿಯನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳಬಾರದು. ಬೆಟ್ಟಗಳು ಕಾಂಕ್ರೀಟ್ ಕಾಡಾಗಬಾರದು. ಕಾಫಿ ತೋಟಗಳು ಮಾಯವಾಗಬಾರದು. ಜಲಪಾತಗಳ ಸ್ವಚ್ಛತೆ ಹಾಳಾಗಬಾರದು. ಮಲೆನಾಡಿನ ಮಳೆ, ಮಂಜು, ಹಸಿರು ಮತ್ತು ಮಣ್ಣಿನ ಪರಿಮಳವೇ ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರಿನ ನಿಜವಾದ ಆಸ್ತಿ. ಹಿಂತಿರುಗುವಾಗ ಕಾರಿನ ಕಿಟಕಿಯಿಂದ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಬೆಟ್ಟಗಳನ್ನು ನೋಡಿದೆವು.
ಮೋಡಗಳ ನಡುವೆ ಮುಳ್ಳಯನಗಿರಿ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಮರೆಯಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಕಾಫಿ ತೋಟಗಳು ಹಿಂದೆ ಸರಿಯುತ್ತಿದ್ದವು. ಹಿರೇಕೊಳಲೆ ಕೆರೆಯ ನೀರಿನ ನೆನಪು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿತ್ತು. ಜಲಪಾತದ ಕಲರವ ಇನ್ನೂ ಕಿವಿಯಲ್ಲಿ ಕೇಳಿಸುತ್ತಿತ್ತು.
ನಮ್ಮ ಮೂವರಿಗೂ ಒಂದು ವಿಚಿತ್ರವಾದ ಸಂತೋಷ. ವಯಸ್ಸು ಎಷ್ಟೇ ಆಗಲಿ, ಪ್ರಕೃತಿಯ ಮುಂದೆ ಮನುಷ್ಯ ಸದಾ ಬಾಲಕನೇ.
ಆ ದಿನ ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು ನಮಗೆ ಪ್ರವಾಸದ ತಾಣವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅದು ನಮ್ಮ ಹಳೆಯ ಸ್ನೇಹಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಹಸಿರು ನೀಡಿದ ಮಲೆನಾಡಿನ ಮಡಿಲಾಗಿತ್ತು.
ಮೂರು ಹಿರಿಯರು ಹೊರಟಿದ್ದೆವು.
ಮರಳಿ ಬಂದದ್ದು ಮೂರು ಯುವ ಹೃದಯಗಳೊಂದಿಗೆ!

ಶೃಂಗೇರಿಯ ಶಾರದೆಯ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ
ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರಿನ ಹಸಿರು ಬೆಟ್ಟಗಳು, ಕಾಫಿ ತೋಟಗಳ ಪರಿಮಳ, ಮಳೆಯ ಮಂಜು ಮತ್ತು ಜಲಪಾತಗಳ ಕಲರವವನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ತುಂಬಿಕೊಂಡಿದ್ದ ನಮಗೆ ಮಾರನೇ ದಿನದ ಗುರಿ ಶೃಂಗೇರಿ.
ಬೆಳಗಿನ ತಂಪಾದ ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಮೂವರ ಪ್ರಯಾಣ ಮತ್ತೆ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಶೃಂಗೇರಿಗೆ ತಲುಪಿದಾಗ ಮೊದಲು ನಮ್ಮ ಗಮನ ಸೆಳೆದದ್ದು ತುಂಗಾ ನದಿ. ಮಳೆಗಾಲದ ಕಾರಣ ನೀರು ತುಂಬಿ ಹರಿಯುತ್ತಿತ್ತು. ನದಿಯ ದಡದಲ್ಲಿ ನಿಂತಾಗ ನೀರಿನ ನಿರಂತರ ಹರಿವು ಜೀವನದ ಪಯಣವನ್ನೇ ನೆನಪಿಸಿತು. ನದಿ ನಿಲ್ಲುವುದಿಲ್ಲ; ಮನುಷ್ಯನ ಜೀವನವೂ ನಿಲ್ಲುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಅದರ ದಡದಲ್ಲಿ ನಿಂತು ಕ್ಷಣಕಾಲ ತನ್ನನ್ನೇ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಅವಕಾಶ ಮಾತ್ರ ಸಿಗುತ್ತದೆ.
ಶಾರದಾಂಬೆಯ ದರ್ಶನಕ್ಕಾಗಿ ದೇವಾಲಯದತ್ತ ಹೆಜ್ಜೆ ಹಾಕಿದೆವು. ದೇವಾಲಯದ ಶಾಂತ ವಾತಾವರಣ, ಘಂಟಾನಾದ, ಮಂತ್ರೋಚ್ಚಾರ, ಭಕ್ತರ ಶ್ರದ್ಧೆ ಇವೆಲ್ಲವೂ ಸೇರಿ ಮನಸ್ಸಿನೊಳಗೆ ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಪ್ರಶಾಂತತೆಯನ್ನು ಮೂಡಿಸಿದವು.
ಶಾರದೆಯ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತುಕೊಂಡಾಗ ನಮ್ಮ ಮೂವರಿಗೂ ನಮ್ಮ ಜೀವನದ ಹಲವು ವರ್ಷಗಳು ನೆನಪಾದವು. ಉದ್ಯೋಗ, ಪ್ರವಾಸ, ಜವಾಬ್ದಾರಿ, ಕುಟುಂಬ, ಸ್ನೇಹ, ಯಶಸ್ಸು, ಸೋಲು ಎಷ್ಟೋ ದಾರಿಗಳನ್ನು ದಾಟಿ ಬಂದಿದ್ದೇವೆ. ಈಗ ಜೀವನದ ಈ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಹಿಂದಿರುಗಿ ನೋಡಿದಾಗ, ಗಳಿಸಿದ್ದಕ್ಕಿಂತ ಅನುಭವಿಸಿದ್ದೇ ದೊಡ್ಡ ಸಂಪತ್ತು ಎನ್ನಿಸಿತು.
ನಂತರ ವಿದ್ಯಾಶಂಕರ ದೇವಾಲಯದತ್ತ ಹೋಗಿ, ಹೊರಗೆ ಬಂದಾಗ ತುಂಗಾ ನದಿ ಇನ್ನೂ ಅದೇ ಲಯದಲ್ಲಿ ಹರಿಯುತ್ತಿತ್ತು.
ನಿನ್ನೆ ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು ನಮಗೆ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ತೋರಿಸಿತ್ತು. ಇಂದು ಶೃಂಗೇರಿ ಜೀವನದ ಒಳಗಿನ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ತೋರಿಸಿತು.
ಮೂವರು ಹಿರಿಯ ನಾಗರಿಕರ ಪ್ರವಾಸದಲ್ಲಿ ದೇಹಕ್ಕೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಆಯಾಸವಿರಬಹುದು; ಆದರೆ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಹೊಸ ಚೈತನ್ಯ.
ಶೃಂಗೇರಿಯಿಂದ ಹೊರಡುವಾಗ ನಾವು ಮೂವರೂ ಒಂದೇ ಮಾತು ಹೇಳಿಕೊಂಡೆವು:
ʻಕೆಲವು ಪ್ರವಾಸಗಳು ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಾಣುವ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ನೀಡುತ್ತವೆ; ಕೆಲವು ಪ್ರವಾಸಗಳು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಉಳಿಯುವ ದರ್ಶನವನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ. ಶೃಂಗೇರಿ ಅಂಥ ದರ್ಶನ.ʼ